Sữa và sức khỏe

Sữa là nguồn thực phẩm dinh dưỡng tốt cho mọi lứa tuổi Ảnh: jupiterimages.com Ngày nay, sữa không còn là thực phẩm xa xỉ hay khó tìm như trước, mà có thể nói hầu như mọi người ở thành phố đều có thể uống sữa mỗi ngày... Nhưng chưa hẳn có nhiều người sử dụng và hiểu hết về giá trị của sữa đối với sức khỏe. Sữa đã được công nhận là một thực phẩm hoàn hảo nhất trong nhiên nhiên, vì trong sữa có đủ các chất dinh dưỡng và nhiều yếu tố giúp cho sự tăng trưởng cơ thể, vì sữa là thức ăn của những sinh vật non. Ví dụ như trẻ sơ sinh vừa ra đời, bé chỉ cần bú sữa mẹ hoàn toàn trong vòng 4-6 tháng đầu đời là đủ để phát triển cơ thể một cách tốt nhất, không cần phải cung cấp thêm bất cứ loại thức ăn, thức uống nào (kể cả nước). Trong thành phần của sữa có gần như đầy đủ các chất dinh dưỡng cần thiết cho con người cũng như các loại sinh vật khác: • Sữa rất giàu chất đạm có giá trị sinh học cao (tức là loại đạm tốt mà cơ thể có khả năng sử dụng gần như hoàn toàn), đặc biệt rất giàu acid amin lysin cần thiết cho sự tăng trưởng của cơ thể. • Sữa có đường lactose cung cấp năng lượng cho sự hoạt động của cơ thể. • Các loại sữa nguyên kem (không tách bơ) giàu chất béo giúp cung cấp năng lượng và phát triển hoàn chỉnh hệ thống thần kinh. • Sữa rất giàu chất calci giúp xây dựng, cấu trúc trên răng, xương… • Sữa chứa nhiều loại vitamin đặc biệt Vitamin B là những vi chất dinh dưỡng thường thiếu trong khẩu phần ăn của người Việt Nam Với các giá trị dinh dưỡng như trên, sữa vừa là loại thực phẩm mang tính chất xây dựng lại có cả tính chất bảo vệ cơ thể. Do đó, sữa không chỉ cần thiết cho sự phát triển và tăng trưởng của trẻ em từ lúc mới sinh cho đến khi trưởng thành mà còn cần cho cả người lớn, người già để phòng chống loãng xương và các bệnh lý do thiếu dinh dưỡng khác. Vì lý do đó, bạn không nên quên sữa trong khẩu phần ăn hàng ngày của mình, để góp phần nâng cao sức khỏe cho bản thân và cả gia đình bạn.

Trà đắng chữa được nhiều bệnh?

Hiện nay trên thị trường TP.HCM xuất hiện loại trà đắng Cao Bằng được bán với giá khá cao. Nhiều người cho rằng loại trà đắng này chữa được đủ thứ bệnh. Sự thật
thế nào?

Trao đổi với chúng tôi xung quanh công dụng của trà (chè) đắng, bác sĩ Lê Hùng (ảnh)

- viện phó Viện Y dược học dân tộc TP.HCM - cho biết: trà đắng (còn gọi là khổ đinh trà) thuộc chi Ilex. Người Trung Quốc thường xe lá trà thành hình cái đinh hay cuộn tròn như hòn bi. Còn trà đắng Cao Bằng chỉ có dạng hình đinh.

Theo y học cổ truyền Trung Quốc, trà đắng có tác dụng tản phong nhiệt, làm sáng đầu óc và mắt, giải độc, dùng để chữa cảm mạo, viêm mũi, ngứa mắt, đỏ mắt và nhức đầu, làm nhẹ cơn ho, chữa viêm cuống phổi, làm dịu chứng run cơ và giảm khát. Đặc biệt khi bị sốt hay tiêu chảy nặng, trà đắng giúp tăng cường tiêu hóa, cải thiện tinh thần và giúp trí nhớ.

Ngoài ra, những nghiên cứu mới còn cho thấy trà đắng giúp lưu thông tuần hoàn, giảm áp huyết, giảm mỡ trong máu (kể cả cholesterol), ngăn chặn suy thoái chức năng tim và não, giữ trọng lượng hợp lý cho cơ thể. Người mới uống trà đắng trong tuần đầu thường đi tiêu nhiều lần trong ngày, nhưng phân chặt chứ không lỏng như bị tiêu chảy.

Về nghiên cứu công dụng trị bệnh của trà đắng tại VN, theo BS Lê Hùng, cho đến thời điểm hiện tại VN chưa có công trình nghiên cứu khoa học nào về công dụng điều trị bệnh của trà đắng được công bố. Song, tính chất chung của trà là hàn (lạnh) nên không phải ai dùng cũng phù hợp.

Vẫn theo BS Hùng, khi dùng trà đắng thường xuyên thì chỉ nên sử dụng 2-3 cọng cho một ấm trà dùng trong một ngày. Vừa dùng vừa đánh giá sự biến chuyển của cơ thể mình theo hướng tốt hay xấu. Nếu dùng lâu dài nên được thầy thuốc theo dõi.

Ngoài ra, để hướng dẫn người dân sử dụng trà đắng một cách đúng đắn, hiệu quả và hợp lý, những cơ quan chuyên môn cũng cần có những công trình nghiên cứu khoa học nghiêm túc về tác dụng điều trị bệnh của loại trà này.

BS Lê Hùng còn cho biết thêm: trà dùng để uống có rất nhiều loại, gồm trà thông thường (Camellia sinensis), trà bông, trà dây, trà rừng và trà vằng. Mỗi loại trà có tác dụng khác nhau, nhưng nói chung có thể điều trị một số bệnh về rối loạn chức năng thông thường. Trà tươi còn có vitamin C cao, giúp tăng sức đề kháng, chống bệnh tật. Vì vậy, trà được dùng trong các trường hợp tâm thần mệt mỏi, ngủ nhiều, đau đầu, mắt mờ, sốt, ngộ độc rượu... Cũng có thể dùng trà đặc rửa vết thương hoặc lở loét.

Tuy nhiên trà vẫn có những tác dụng phụ, nếu uống quá nhiều có thể làm giảm thiểu lượng vitamin B1 trong cơ thể, gây thiếu vitamin B1 trầm trọng ở một số người. Nếu sử dụng lâu dài với liều cao, trà có thể gây nhiễm độc mãn tính, biểu hiện là mất ngủ, gầy yếu, mất cảm giác ngon miệng, gây kích thích thần kinh (căng thẳng, bứt rứt). Trà còn gây khó ngủ, do đó không nên uống vào buổi tối và không nên uống trà quá đậm đặc.